In een hightech kas in de Gentse haven verstoort een onverwacht project de traditionele methodes voor bodemsanering. OVMB, de milieutak van de groep Eiffage Construction BeLux, samen met de Belgische vernieuwers van C-biotech en C-ground, hebben een baanbrekende oplossing ontwikkeld in Europa om de “eeuwige” verontreinigingen zoals PFAS te verwijderen.
“PFAS vormen tegenwoordig een van de grootste uitdagingen op het gebied van bodemsanering, zowel in België als daarbuiten”, aldus Maarten Taelemans, CEO van OVMB. “Door onze krachten te bundelen, verkennen we een duurzame, schaalbare en veelbelovende alternatieve benadering voor toekomstige projecten.”
Een Belgische innovatie voor een mondiaal probleem
De PFAS zijn aanwezig in tal van industriële en consumentengoederen (van antiaanbakverpakkingen tot brandwerende schuimen) en hun extreme chemische stabiliteit maakt dat ze nauwelijks afbreken. Het resultaat? Ze stapelen zich op in bodem en water, met bewezen verbanden met ernstige gezondheidsproblemen zoals kanker of hormoonstoornissen.
Volgens een door de Europese Commissie besteld onderzoek is België zelfs een extreem risicogebied, waar 100% van de bevolking in een door deze verontreinigingen blootgestelde zone leeft, waarvan 20% in een hoogrisicozone.
Ten aanzien van deze gezondheids- en milieunoodsituatie heeft de industrie traditioneel gekozen voor het afgraven en storten van verontreinigde grond. Een dure, gedeeltelijke en nauwelijks duurzame oplossing.
Hennep als saneringsmachine
Hier komt de Belgische innovatie in beeld. In een voor 100% gecontroleerde kas test een team een unieke mengeling van industriële hennep (niet-psychoactief) en bodemadditieven die PFAS uit de bodem kunnen opsporen en verwijderen.
Dankzij zijn diepe wortels en snelle groei absorbeert de hennep de verontreinigingen terwijl de additieven hun mobilisatie in een biomassa bevorderen die vervolgens veilig kan worden verwijderd.
“Dit project toont aan hoe innovatie en samenwerking tot duurzame en concrete oplossingen kunnen leiden voor complexe milieuproblemen”, verklaart Herman Backaert, Innovatiemanager bij C-ground. “De gesloten kas stelt ons in staat om de sanering van PFAS op een gecontroleerde, veilige en versneld wijze te testen.”
Een lokale verankering, een wereldwijde ambitie
Wat initieel vooral goed nieuws is voor Forbes.be: dit is een Europese primeur met een sterke lokale betrokkenheid. De proefkas werd ontworpen en gebouwd direct in Gent, waardoor gespecialiseerde banen zijn gecreëerd en het Belgische innovatieve ecosysteem op het gebied van groene technologieën wordt versterkt.
Ingmar Nopens, Managing Director bij C-biotech, vult aan: “In plaats van het probleem naar een stortplaats te verplaatsen, willen we gezonde bodems creëren die kunnen worden hergebruikt. Er is geen wonderoplossing, maar een ex-situ benadering zoals deze is cruciaal voor locaties waar afgraven de enige optie is.”
Op weg naar een groene revolutie?
De partners overwegen het proces op te schalen als de testresultaten gunstig zijn, met als doel aanzienlijk grotere hoeveelheden grond te behandelen.
In een context waarin de kosten voor bodemsanering en gezondheid gerelateerd aan PFAS honderden miljarden euro’s zouden kunnen bereiken, zou deze Belgische innovatie wel eens een wereldwijd toepasbaar model kunnen worden en België centraal kunnen plaatsen in een concrete groene revolutie, daar waar wetenschap, industrie en milieu samenkomen.
