Vandaag wil Henri Van Overmeire, CTO en oprichter van start-up Pointcaré, operatiekwartieren efficiënter maken met artificiële intelligentie. Aan die ambitie ging een opmerkelijk parcours vooraf. De 30 Under 30-laureaat is niet alleen jazzdrummer, maar ook natuurkundige, anesthesist en ingenieur in opleiding. Vandaag richt hij zich volop op AI, een technologie die volgens hem een bepalende rol zal spelen in onze toekomst.
Wanneer Van Overmeire even afstand wil nemen van operatiekwartieren, artificiële intelligentie en technologische ontwikkelingen, zoekt hij het water op. “Ik ben iemand die graag in de diepte duikt”, vertelt hij. “Zeilen laat dat toe. Het is meditatief. Je moet voortdurend je aandacht erbij houden en kunt daardoor volledig ontkoppelen. Tegelijk is het een fascinerende wereld, met enorm veel verschillende aspecten. Van meteorologie en navigatie tot kennis van je boot en zeiltechniek.”
Zeilen is de meest recente passie in een lange lijst voor Van Overmeire, die vandaag amper dertig is. Op zijn zestiende begon hij aan een studie fysica en sterrenkunde. Nog voor hij zijn diploma behaalde, startte hij met geneeskunde, waarna hij zich specialiseerde in anesthesie. Tijdens zijn geneeskundestudies begon hij ook aan een opleiding biomedische ingenieurswetenschappen. Vandaag rondt hij een doctoraat rond artificiële intelligentie af. Tussendoor studeerde hij aan het conservatorium, waar hij werd opgeleid als jazzdrummer.
Vandaag gaat het grootste deel van zijn aandacht naar Pointcaré, de start-up waarmee hij artificiële intelligentie inzet om operatiekwartieren efficiënter te organiseren. De naam verwijst naar de Franse wetenschapper Henri Poincaré, die zich op het kruispunt van wiskunde en natuurkunde bewoog. Voor Van Overmeire vormt die naam tegelijk een knipoog naar zijn eigen multidisciplinaire parcours.
“Er bestaat een Spaanse uitdrukking: quien aprende una nueva lengua adquiere una nueva alma”, vertelt Van Overmeire. Vrij vertaald betekent het dat wie een nieuwe taal leert, er een nieuwe ziel bij krijgt. “Ik heb veel interesses, maar ik fladder niet zomaar van het ene naar het andere. Pointcaré is mijn levenswerk en ik ben er 24 uur per dag, zeven dagen per week mee bezig. Dat ik verschillende domeinen heb verkend, heeft me wel gemaakt tot wie ik vandaag ben.”
Meer dan een checklist
De technologie van Pointcaré brengt gegevens uit verschillende bronnen samen, van het medisch dossier van een patiënt tot informatie uit machines in het operatiekwartier. Die gegevens worden vervolgens gebruikt om artsen voor en tijdens een operatie te ondersteunen bij hun beslissingen.
“Voor een operatie moet je bijvoorbeeld controleren of de patiënt alle nodige onderzoeken heeft ondergaan”, vertelt Van Overmeire. “Vandaag gebeurt het nog regelmatig dat een patiënt niet geopereerd kan worden omdat bepaalde onderzoeken ontbreken. Onze technologie kan dat helpen voorkomen.” Ook tijdens een ingreep kan het systeem ondersteuning bieden. “Als de bloeddruk van een patiënt plots daalt, probeert ons systeem te achterhalen wat daarvan de oorzaak kan zijn. Het kan de volledige context bekijken en zo beslissingen ondersteunen.”
Volgens Van Overmeire krijgen zorgverleners in een operatiekwartier vandaag met een overvloed aan informatie te maken. “Er is een enorme sensory overload, met voortdurend nieuwe informatie die binnenkomt. Wij proberen die informatiestroom te vereenvoudigen en bepaalde processen te automatiseren. Ik wil systemen bouwen die de menselijke capaciteit vergroten.”
Maar waarom is daar artificiële intelligentie voor nodig? Een gewone checklist zou bijvoorbeeld ook kunnen aangeven of alle noodzakelijke onderzoeken zijn uitgevoerd. “Zo eenvoudig is het niet altijd”, reageert Van Overmeire. “Elke patiënt is anders en heeft andere onderzoeken nodig. Je hebt een intelligent systeem nodig dat kan voorspellen wat een specifieke patiënt nodig heeft. Het gaat veel verder dan een standaardlijstje.”
AI staat nog maar aan het begin
Na zijn vele omzwervingen vond Van Overmeire in artificiële intelligentie een technologie waaraan hij zijn carrière wil wijden. Daarbij haalt hij inspiratie uit de Amerikaanse natuurkundige Richard Feynman. “Hij stelde ooit dat we nog maar aan het begin van de tijdlijn van de mensheid staan. Er liggen minstens nog tienduizenden jaren menselijke geschiedenis voor ons. AI kan fundamenteel veranderen hoe we in die toekomst denken, beslissen en samenwerken. Dat geeft ons vandaag de verantwoordelijkheid om AI op een goede manier te ontwikkelen.”
Toch vindt Van Overmeire dat de technologie tegelijkertijd wordt overschat en te snel wordt bekritiseerd. “AI staat nog maar in zijn kinderschoenen. ChatGPT bestaat nog maar enkele jaren en toch zetten mensen AI nu al voor een soort tribunaal. Eerst creëren we overdreven veel hype en zodra die verwachtingen niet worden ingelost, volgt de kritiek. We overschatten systematisch wat technologie op korte termijn kan doen, maar onderschatten wat er op lange termijn mogelijk wordt.”
“Ik wil systemen bouwen die de menselijke capaciteit vergroten”
Van Overmeire steekt zijn ambities niet onder stoelen of banken. Toch blijft hij bewust in België, terwijl Silicon Valley nog altijd als het wereldwijde centrum van artificiële intelligentie wordt beschouwd. “Europa betaalt vandaag de prijs voor slechte beslissingen uit het verleden”, erkent hij. “Maar we moeten optimistisch blijven over ons continent. Wij worden stilaan the land of the free, in tegenstelling tot de Verenigde Staten. Zij hebben het grote geld, we zullen zien wat daarvan komt.”
Europa heeft volgens hem bovendien een belangrijke troef die niet onderschat mag worden. “Er zit enorm veel talent in Europa. Ik denk dat we onze afhankelijkheid nu kunnen omkeren.”
Een onconventioneel parcours als troef
Vandaag ligt de focus volledig op Pointcaré, maar Van Overmeire ziet zijn uiteenlopende studies en interesses niet als omwegen. Integendeel. “We specialiseren ons vandaag te veel. Ik ben blij dat ik na fysica geneeskunde ben gaan studeren. Daardoor keek ik met een open blik naar het vakgebied en zag ik dingen die anderen misschien misten.”
Diezelfde mentaliteit zoekt hij bij de mensen die hij voor Pointcaré aanneemt. “Als ik iemand aanneem, is het altijd een pluspunt wanneer die persoon een onconventioneel parcours heeft afgelegd. Iedereen in ons team is gepassioneerd. Ze bijten zich ergens in vast en stoppen niet. We houden van dat soort kritische denkers.”
Zelfs zijn opleiding als jazzdrummer helpt hem vandaag bij het leiden van zijn bedrijf. “Luisteren naar mensen is enorm belangrijk”, vertelt Van Overmeire. “Toen ik op het conservatorium aankwam, was ik de typische drummer”, zegt hij lachend. “Ik had heel lang mijn techniek geoefend en wilde die graag laten zien. Maar als je muziek goed wilt laten klinken, moet je luisteren naar wat anderen doen. Anders loop je elkaar in de weg.”
Die les trekt hij vandaag door naar zijn rol als ondernemer. “Dat helpt me als manager. Ons team werkt goed omdat we als een band zijn. We luisteren allemaal naar elkaar.”
Tussen twijfel en ambitie
Van Overmeire kijkt met vertrouwen naar de toekomst. “Ik word steeds ambitieuzer”, besluit hij. “Ik begon als de klassieke Vlaming die vooral bescheiden wilde zijn. Dat vind ik nog steeds belangrijk, maar je moet daar ook voorbij kunnen gaan.”
Volgens hem zijn er twee momenten waarop ambitie gevaarlijk kan worden. “Er zijn twee belangrijke scharnierpunten in je leven. Het moment waarop je aan jezelf begint te twijfelen en het risico loopt om op te geven. En het moment waarop je niet meer aan jezelf twijfelt en het risico loopt op grootheidswaanzin.”
Zelf probeert hij bewust tussen die twee uitersten te blijven. “Ik ben heel blij in dat middenveld, waar je twijfel kunt omzetten in verbetenheid en oprechte ambitie.”
